عیارسنجی آمارهای نامزدها

این روزها بخش عمده‌ای از فضای انتخاباتی کشور را اعداد و ارقام فرا گرفته است، اعداد و ارقامی که درخصوص صحت و سقم آن یا حتی مستند بودن منابع آن باید تحقیق و بررسی شود. یکی از برنامه‌هایی که در آن اعداد و ارقام متفاوتی از سوی کاندیداهای مختلف ارائه شد مناظره روز جمعه گذشته بود.

در این برنامه برخی نامزدها با ارائه آمارهایی، آمار طرف مقابل را رد کردند و برخی آمارها نیز مطرح شد که به دلیل کمبود وقت پاسخی از سوی نامزدها به آن داده نشد. حال برای عیارسنجی این اعداد و ارقام انبوه سعی کردیم تا براساس گزارش‌های رسمی و مرجع نسبت به‌درستی با نادرستی آمارهای ارائه شده بررسی کنیم.

**توزیع بنزین یورو ۴ در ۴۰ شهر
یکی از این آمارها توزیع بنزین یورو ۴ در ۴۰ شهر کشور بود. براساس گزارش‌های رسمی شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی هم‌اکنون در ۴۰ شهر شامل ۱۱ کلانشهر بنزین یورو ۴ توزیع می‌شود که روزانه ۲۴ میلیون لیتر می‌شود ولی از روز گذشته با افتتاح طرح بنزین‌سازی پالایشگاه بندرعباس روزانه ۳ میلیون لیتر به این عدد اضافه شد و به ۲۷ میلیون لیتر رسید.

**قاچاق
همچنین قاچاق ۲۰ میلیارد دلاری در چهار سال اخیر توسط یکی از نامزدها مطرح شد. اما قاسم خورشیدی سخنگوی ستاد مبارزه با قاچاق دراین باره گفت: در ابتدای دولت یازدهم حجم قاچاق ۲۵ میلیارد دلار بود که اکنون به ۱۲ تا ۱۳ میلیارد دلار رسیده است. همچنین سازمان بنادر و دریانودری نیز به طور رسمی این حجم از قاچاق را غیر واقعی دانست.

**زباله‌های تهران تبدیل به برق می‌شود
در مناظره روز جمعه گفته شد که هم‌اکنون زباله‌های تهران در نیروگاه زباله سوز تبدیل به برق می‌شود. این درحالی است که این نیروگاه که در سال ۹۳ افتتاح شد با ظرفیت ۲۰۰ تن و تولید ۳ مگاوات برق افتتاح شد اما تولید زباله در تهران حدود ۷۵۰۰ تن است و بخش عمده زباله هنوز به صورت سنتی دفن می‌شود.

رحمت‌الله حافظی در یکصد و سی و هشتمین جلسه علنی شورای اسلامی شهر تهران گفت: احسن حال یعنی پرداخت بموقع ۷ میلیارد تومان مطالبات پیمانکاران داخلی و خارجی در طرح تولید برق از پسماند که پس از یک ماه از افتتاح آن به جای ۹۰ مگاوات تنها ۲ مگاوات تولید کرده و با خروج پیمانکار خارجی به بهانه تعطیلات سال نو عملاً در حالت غیرفعال قرار گرفته است.

**بلند مرتبه سازی
در مناظره روز جمعه برخی نامزدها درباره بلندمرتبه‌سازی غیرقانونی در تهران انتقاد کردند. براساس آمارهای رسمی از سال ۸۰ تا ۸۹ معادل ۲۱۶ برج و از سال ۹۰ تاکنون ۲۵۷ برج در تهران ساخته شده است. از سال ۸۶ به شهرداری اعلام شد که تنها براساس ضوابط قانونی و ایمن‌سازی بلندمرتبه‌سازی اجرا شود ولی براساس گفته‌های شکرچی زاده رئیس مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی این کار تاکنون انجام نشده است.

**آزاد راه تهران- شمال
درباره تأخیر در اجرای طرح آزادراه تهران- شمال نیز خیرالله خادمی، مدیرعامل شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور می‌گوید: فاز اول آزادراه تهران-شمال مهم‌ترین فاز آن است که طی ۱۷ سال، تنها ۳۲ درصد پیشرفت داشت. عمده دلیل آن هم مشکلات با پیمانکار چینی بود. در دو سال گذشته، با واگذاری این طرح از طریق مناقصه به ۷ پیمانکار داخلی، این فاز به پیشرفت ۸۲ درصدی رسیده است. یعنی طی دو سال، ۵۲ درصد پیشرفت حاصل شده و با سرمایه‌گذاری ۹۲ میلیارد تومانی، در تابستان امسال این قطعه به طور کامل افتتاح خواهد شد.

**ریزگردها
در حالی که برخی نامزدها مشکلات مدیریتی را دلیل ریزگردها می‌دانند برخی عمده منشأ آن را کشورهای همسایه می‌دانند. چنگلوایی مجری طرح مبارزه با پدیده ریزگردها گفت: امسال یکصد میلیارد تومان به علاوه یکصد میلیون دلار از محل صندوق توسعه ملی برای مقابله با این پدیده پیش‌بینی شده است.

پدیده ریزگردها ظرف ۴-۳ سال به وجود نیامده، بلکه سابقه ۱۱-۱۰ ساله دارد و چند عامل مختلف دارد که ۷۰ درصد آن منشأ خارج از کشور از جمله عربستان، عراق و سوریه دارد.

**دولت الکترونیک
برخی نامزدها انتقادات تندی نسبت به معطل ماندن طرح دولت الکترونیک داشتند. اما دبیر شورای اجرایی فناوری اطلاعات کشور در گزارشی از ارزیابی خدمات الکترونیکی و کیفیت وبگاه‌های دستگاه‌های اجرایی می‌گوید: خوشبختانه امروز همه دستگاه‌هایی که مردم با آنها سروکار دارند و خدمات دریافت می‌کنند به پورتال مجهز هستند و مردم می‌توانند بخشی از نیازهای خود را از طریق مراجعه به این پورتال‌ها مرتفع کنند. نصرالله جهانگرد گفت: ۸۱ درصد طرح‌های دولت الکترونیک تاکنون انجام شده و مابقی طرح‌ها نیز در دست اقدام است.

**خانه‌های خالی
یکی از نامزدها در این مناظره اعلام کرد که بیش از ۳ میلیون خانه خالی در کشور وجود دارد. طبق نتایج سرشماری ۱۳۹۵ در کشور ۲ میلیون و ۱۱۵ هزار واحد خالی است که معادل ۷ درصد کل موجودی مسکن را شامل می‌شود. این تعداد خانه دوم که «شبه‌خالی» گفته می‌شود، طی ۵ سال، سه برابر شده است. املاک مسکونی کشور براساس نحوه استفاده به سه گروه «در حال استفاده»، «خانه خالی» و «خانه دوم» تقسیم شده است.

**حاشیه‌نشینی
دراین مناظره اعلام شد که جمعیت حاشیه نشین به ۱۶ میلیون نفر رسیده است. رییس سازمان بهزیستی کشور به وجود ۱۲ تا ۱۳ میلیون جمعیت حاشیه‌نشین در کشور اشاره کرد و گفت: ساماندهی و کنترل حاشیه‌نشینی یکی از اولویت‌ها و برنامه‌های بهزیستی است.

**افزایش ضریب جینی
درخصوص ضریب جینی که فاصله طبقاتی را نشان می‌دهد یکی از نامزدها از افزایش آن در دولت یازدهم گفت. بر اساس داده‌های مرکز آمار ایران، میانگین ضریب جینی کل کشور از سال ۱۳۸۹تا ۱۳۹۴ از ۰٫۴۱ به ۰٫۳۹ کاهش یافت. بر اساس اعلام این مرکز، ضریب جینی در مناطق شهری در سال ۱۳۹۴ یک صدم درصد افزایش را تجربه کرد و به عدد ۰٫۳۷ رسید اما در مناطق روستایی بدون تغییر در عدد ۰٫۳۴ باقی ماند.

**آمارهایی که هیچ منبعی ندارد
دراین مناظره برخی آمارها اعلام شد که هیچ منبع و مرجعی برای راستی آزمایی آن وجود ندارد. برای مثال یکی از این آمارها تقسیم‌بندی جمعیت کشور به ۹۶ درصد فقیر و ۴ درصد ثروتمند است که هیچ منبعی در دسترس نیست.

همچنین درباره کاهش فاصله جنوب و شمال شهر تهران بررسی‌ها نشان می‌دهد آماری در این خصوص وجود ندارد و در نتیجه این آمار تأیید نمی‌شود.

**مسکن مهر
درخصوص مسکن مهر یکی از نامزدها اعلام کرد که بیش از ۱۰۰ هزار مسکن مهر متقاضی ندارد. این آمار درست است و به علت مکان‌یابی نامناسب، ۱۱۰ هزار مسکن بدون متقاضی هستند.

**صف وام ازدواج
در مناظره اعلام شد که ده‌ها میلیون نفر در صف دریافت وام ازدواج هستند.این عدد کاملاً غلط است. بررسی‌ها نشان می‌دهد افراد در صف وام ازدواج کمتر از دو میلیون نفر است.

**رتبه ایران در کسب وکار
نامزدی دراین مناظره اعلام کرد که رتبه ایران در فضای کسب و کار از ۱۵۴ به ۱۲۰ ارتقا یافته است.بررسی‌ها نشان می‌دهد رتبه ایران از ۱۵۴ به ۱۲۱ رسیده است.

بانک جهانی هر سال شاخصی به اسم Doing Business اعلام می‌کند که نشان دهنده فضای کسب و کار در کل کشورهای جهان است. این شاخص نشان می‌دهد اقتصاد یک کشور، چقدر برای کار کردن و اشتغال آفرینی مناسب است؟ ایران سال ۲۰۱۴، در رتبه ۱۵۲ قرار داشت و در سال ۲۰۱۷، به ۱۲۰ رسید.

**از سال ۸۴ تا ۹۲ هیچ شغلی ایجاد نشد
دراین مناظره اعلام شد که در فاصله سال‌های ۸۴ تا ۹۲ هیچ شغلی به صورت خالص در کشور ایجاد نشد. بررسی‌ها نشان می‌دهد تعداد اشتغال خالص در ۸ سال دولت‌های نهم و دهم برابر ۴۰ هزار شغل بوده که به لحاظ اقتصادی تفاوتی با صفر ندارد. بنابراین این گزاره تقریباً درست است.