اجرای عملیات ۱۷۰ هزار هکتار عملیات بیابانزدایی در خراسان جنوبی؛

اجرای عملیات ۱۷۰ هزار هکتار عملیات بیابانزدایی در خراسان جنوبی؛

علیرضا نصرآبادی با اعلام این خبر فزود: از این میزان، ۱۳۵ هزار و ۴۸۷ هکتار نهالکاری، ۱۳ هزار و ۸۷۶ هکتار بذرکاری و ۲۰ هزار و ۶۴۸ هکتار مدیریت روان آبهای سطحی انجام شده است.
وی گفت: سرعت باد، نبود وجود مانع در مسیر جهت باد و بافت خاک از جمله عوامل موثر بر فرسایش بادی هستند، لذا ایجاد پوشش گیاهی یکی از بهترین، مطمئن ترین، بادوام ترین و اقتصادی ترین روش های مبارزه در زمینه مهار فرسایش بادی است.
وی بیان کرد: نقش پوشش گیاهی در حفاظت خاک با اندام های هوایی و زیرزمینی صورت می پذیرد چرا که اندام های هوایی با جلوگیری از برخورد مستقیم قطرات باران به سطح خاک نقش موثری در فرسایش آبی دارد.
وی ادامه داد: کاهش سرعت آستانه فرسایش بادی، عامل موثری در کاهش فرسایش بادی است، اندام های زیر زمینی نیز موجب چسبندگی بهتر ذرات خاک و در نتیجه کاهش فرسایش می شوند.
نصرآبادی اظهار کرد: ایجاد پوشش گیاهی در کانون های بحرانی فرسایش بادی با توجه به نقش حفاظتی سبب کاهش آثار فرسایش بادی و در نتیجه مشکلات متعدد از جمله طوفان های گرد وغبار و ریزگردها می شود.

وی با بیان اینکه ۲۸ کانون بحرانی فرسایش بادی در استان شناسایی شده است، افزود: مساحت این کانون ها یک میلیون و ۸۶۷ هزار و ۷۴۱ هکتار است که به جز شهرستان بیرجند در مابقی شهرستان های استان پراکنده است.
وی ادامه داد: شهرستان بشرویه با ۳۰۱ هزار و ۸۱۳ هکتار بیشترین سطح کانون های بحرانی و درمیان با ۳۸ هزار و ۳۱۲ هکتار کمترین مساحت کانون های بحرانی را داراست.
وی یادآور شد: با توجه به اولویت کانون های بحرانی فرسایش بادی در کانون های با اولویت یک و ۲ انجام فعالیت های احیایی برنامه ریزی و اجرا شده است.
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان گفت: با توجه به برنامه ریزی های صورت پذیرفته به منظور جلوگیری از تبعات تک کشتی در پروژه های اجرایی بیابانزدایی، برنامه تنوع گونه ای در اولویت برنامه های این اداره کل قرار گرفته است.
نصرآبادی ادامه داد: با شناسایی گونه های بومی و غیر بومی متناسب با شرایط آب و هوایی استان، کشت این گونه ها در پروژه های اجرایی صورت پذیرفته به طوری که هم اکنون ۹ گونه تاغ، آتریپلکس، دیودال، قیچ، کلمو، جفنه، عجوه، اسکنبیل در دو گونه ی بوته ای و درختی و قره داغ کشت می شود.
وی اظهار کرد: در کانون های بحرانی فرسایش بادی تا پایان سال ۱۳۹۵ در حدود ۱۱۲ هزار و ۳۵۳ هکتار عملیات نهال کاری انجام شده است.
وی افزود: از اولویت دارترین کانون های بحرانی فرسایش بادی در سطح استان، کانون بحرانی فرسایش بادی ریگ شهرستان بشرویه، سرچاه عماری شهرستان خوسف، چاهداشی شهرستان نهبندان، شاهرخت و همت آباد خواجه شهرستان زیرکوه، دشت سربیشه و عشق آباد شهرستان طبس است.
وی اضافه کرد: از سال ۱۳۸۴ تاکنون اجرای فعالیت های بیابانزدایی در این کانون ها و سایر کانون های بحرانی فرسایش بادی استان از رشد مطلوبی برخوردار بوده و بخش های بحرانی این کانون ها با انجام فعالیت های نهالکاری، احداث بادشکن و مدیریت روان آب های سطحی کنترل شده است که نمونه بسیار موفق آن در سرچاه عماری شهرستان خوسف و ریگ شهرستان بشرویه قابل مشاهده است.
نصرآبادی به محدودیت های مناطق بیابانی استان اشاره کرد و افزود: منابع آبی محدود و برداشت بی رویه از آبهای زیرزمینی، خشکسالی های متمادی و کاهش بیوماس در سطح عرصه های طبیعی و خاک با حاصل خیزی کم و پوشش گیاهی ضعیف از جمله این محدودیت هاست.
وی ادامه داد: ضعف آگاهی های عمومی از اهمیت منابع طبیعی و نقش آن در جلوگیری از فرسایش بادی، وزش بادهای فرساینده مانند باد ۱۲۰ روزه سیستان در غالب نقاط استان و بروز پدیده گرد وغبار به ویژه در فصل تابستان، تغییر کاربری اراضی و استفاده نامناسب از اراضی با توجه به قابلیت ها و توان محیطی از دیگر محدودیت های مناطق بیابانی استان است.
استفاده نکردن از روش های جدید برای مدیریت و حفاظت خاک در اراضی کشاورزی، وجود بهره برداری بی رویه از مراتع در استان، اقلیم خشک با بارش های تند و ناگهانی که سبب بروز فرسایش سریع خاک از دیگر محدودیت هایی بود که نصرآبادی به آن اشاره کرد.
وی عنوان کرد: یکی از مشکلاتی که در چند سال اخیر تاغزارهای این استان را تهدید می کند آفت شپشک سفید تاغ است که در برخی نقاط سبب خشکیدگی و از بین رفتن این گونه در جنگل های دست کاشت استان شده است، در این زمینه مبارزه مکانیکی و محلول پاشی در دستور کار این اداره کل قرار گرفته است.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان به مهمترین راهکارهای کنترل پدیده بیابانزایی در استان اشاره کرد و افزود: مقوله مدیریت و کنترل پدیده بیابان زایی امری ملی و فرابخشی است که با مشارکت تمامی دستگاه ها، جوامع روستایی و عشایری، بهره برداران و غیره محقق می شود.
نصرآبادی اضافه کرد: همچنین با توجه به گستردگی مناطق تحت تاثیر، تعدد و پیچیدگی عوامل محیطی و انسانی بیابان زا و تعدد دستگاهها، جوامع و مشاغل موثر و متاثر از این پدیده، این مهم در قالب برنامه ای هدفمند از اساسی ترین راهکارهای مقابله با بیابان زایی است که در قالب اهتمام به اجرای برنامه اقدام ملی بیابان زدایی کشور قابل تحقق خواهد بود.
وی افزود: نخستین قدم برای اجرای این برنامه قانونمند کردن الزام رعایت شاخص ها و معیارهای بیابان زایی در همه طرح ها و برنامه های دستگاه های موثر و متاثر از پدیده بیابان زایی است.
وی ادامه داد: ضمن آن که فرهنگ سازی، فقرزدایی، ظرفیت سازی و توانمندسازی جوامع محلی و اقتصادی کردن واحدهای بهره برداری از مراتع و اراضی کشاورزی با ملحوظ کردن اصول و مبانی مدیریت و توسعه پایدار از مهمترین اصول بیابان زدایی پایدار است.

به گفته نصرآبادی تاکنون ۱۴۳ طرح مطالعاتی آبخیزداری و آبخوان داری در ۸۵۰ هزار هکتار از ارارضی به منظور تقویت منابع آب های زیرزمینی، مهار سیلاب های فصلی و نیز فرسایش خاک در استان انجام شده است.
وی یادآور شد: مطالعه و اجرای طرح های آب خیزداری و آبخوان داری سبب ثبات و افزایش دبی قنوات و به دنبال آن دوام یا افزایش سطح زیر کشت، جلوگیری از بروز سیل و خسارت و بهبود وضعیت معیشت مردم منطقه می شود.